
İlamsız İcra takibine İtiraz
İlamsız icra takibi, alacaklının elinde bir mahkeme ilamı bulunmaksızın para veya teminat alacağını icra yoluyla talep ettiği takip yoludur. Bu takipte borçluya bir ödeme emri gönderilir ve borçlu, kanunda öngörülen süre içinde itiraz ederse takip durur. İcra ve İflas Kanunu’na göre borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde itirazını icra dairesine bildirebilir; süresinde yapılan itiraz, kural olarak takibi durdurur.
Bu sistemin temel mantığı şudur: İlamsız takipte alacak henüz bir mahkeme kararıyla kesinleşmiş değildir. Bu nedenle borçlunun, borca veya imzaya itiraz ederek takibi durdurma imkânı vardır. Burada en önemli nokta, sanığın değil borçlunun değil, doğrudan borçlunun ödeme emrine karşı açık ve süresinde itiraz etmesi gereğidir; aksi halde takip kesinleşir ve haciz aşamasına geçilebilir. İİK’daki 7 günlük süre bu yüzden son derece kritiktir.
İlamsız İcra Takibine İtiraz Nedir?
İlamsız icra takibine itiraz, borçlunun kendisine gönderilen ödeme emrine karşı, borcun mevcut olmadığını, kısmen mevcut olduğunu, vadesinin gelmediğini, zamanaşımına uğradığını, faiz veya fer’ilerinin hatalı olduğunu ya da dayanak adi senetteki imzanın kendisine ait olmadığını icra dairesine bildirmesidir. Kanun, itirazın dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine yapılabileceğini kabul etmektedir.
Süresinde itiraz edilmesi halinde ilamsız takip durur. Alacaklı, duran takibe devam etmek istiyorsa artık doğrudan hacze geçemez; itirazın iptali davası açması veya şartları varsa icra mahkemesinde itirazın kaldırılmasını istemesi gerekir. İcra ve İflas Kanunu’nun sistematiği budur.
İlamsız İcra Takibine İtiraz Nereye Yapılır?
İtiraz, takibi yürüten icra dairesine yapılır. Kanundaki ifade, itirazın icra dairesine bildirilmesi yönündedir. Uygulamada bu, ödeme emrini gönderen ve dosyayı yürüten icra müdürlüğüne itiraz edilmesi anlamına gelir. Borçlu, itirazını yazılı dilekçe ile sunabileceği gibi sözlü beyanla da yapabilir.
Uygulamada fizikî başvuru yanında elektronik imkânlar da önem taşır. UYAP Vatandaş Portalı ve ilgili adalet hizmetleri üzerinden vatandaşlar icra dosyalarını görebilmekte; portal üzerinden icra dosyalarına evrak gönderilebildiği Adalet Bakanlığı kaynaklarında da belirtilmektedir. Ancak UYAP Vatandaş Portalı kullanım kılavuzunda, e-Devlet şifresi ile giriş yapan vatandaşların evrak gönderme işlemlerini e-imza olmadan yapamayacağı özellikle belirtilmiştir. Bu nedenle elektronik başvuru imkânı somut erişim yöntemine göre değişebilir; güvenli yol, sürenin kaçırılmaması için gerektiğinde doğrudan icra dairesine başvurulmasıdır.
İlamsız İcra Takibine İtiraz Süresi Nedir?
İlamsız takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz etmelidir. Bu süre, ödeme emrinin fiilen öğrenildiği tarihten değil, usulüne uygun tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar. Kanundaki temel kural budur.
Bu süre kaçırılırsa, ilamsız takip bakımından borçlunun normal itiraz hakkı düşer ve takip kesinleşir. Takip kesinleştikten sonra alacaklı haciz talebinde bulunabilir. Bu nedenle ödeme emrinin tebellüğ edildiği tarih, avukatla birlikte ilk kontrol edilmesi gereken husustur.
İlamsız İcra Takibinde Neye İtiraz Edilebilir?
Borçlu, yalnızca “borcum yoktur” demekle sınırlı değildir. İtirazın kapsamı oldukça geniş olabilir. Örneğin borcun hiç doğmadığı, ödendiği, ibra edildiği, takas edildiği, vadesinin gelmediği, miktarın yanlış olduğu, faiz hesabının hatalı yapıldığı veya masraf ve fer’ilerin yanlış gösterildiği ileri sürülebilir. Bu tür itirazlar, ödeme emrine karşı borca itiraz kapsamında değerlendirilir.
Takip bir adi senede dayanıyorsa, borçlu imzanın kendisine ait olmadığını da ileri sürebilir. Ancak burada önemli bir usul kuralı vardır: imzaya itiraz ayrıca ve açıkça yapılmalıdır. Sadece “borca itiraz ediyorum” denilmesi, imzaya itiraz sayılmaz. İmza inkâr edilecekse bunun açıkça belirtilmesi gerekir.
Borcun Tamamına Ve Bir Kısmına İtiraz
Borçlu, borcun tamamına itiraz edebileceği gibi yalnızca bir bölümüne de itiraz edebilir. Ancak kısmi itiraz yapılacaksa, hangi miktara itiraz edildiği açıkça belirtilmelidir. Aksi halde belirsiz ve muğlak itiraz, uygulamada sorun doğurur. Öğretide ve uygulama kaynaklarında, kısmi itiraz halinde borcun kabul edilen kısmı yönünden takibin kesinleşeceği, yalnız itiraz edilen kısım bakımından takibin duracağı kabul edilmektedir.
Bu nedenle “borcum bu kadar değildir” şeklindeki yuvarlak ifadeler yerine, hangi ana para, faiz veya masraf kalemine ne ölçüde itiraz edildiğinin açıkça yazılması daha güvenlidir. Özellikle ticari dosyalarda alacak kalemleri ayrı ayrı gösterilmişse, itirazın da buna paralel kurulması gerekir.
İtiraz Nasıl Yapılmalıdır?
Kanun, itirazın dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine yapılabileceğini kabul eder. Uygulamada en sağlıklı yöntem, yazılı dilekçe ile itiraz edilmesi ve hangi hususlara itiraz edildiğinin açıkça gösterilmesidir. İtiraz dilekçesinde genellikle dosya numarası, taraf bilgileri, ödeme emrinin tebliğ tarihi, itirazın borcun tamamına mı bir kısmına mı yöneldiği, varsa imzaya itiraz ve dayanak kısa açıklamalar yer alır.
Özellikle şu ayrımlar net kurulmalıdır: borca itiraz mı yapılıyor, faiz ve fer’ilere mi itiraz ediliyor, yetkiye mi itiraz ediliyor, yoksa adi senetteki imzaya da mı itiraz ediliyor? İmzaya itiraz söz konusuysa bu ayrıca ve açıkça yazılmalıdır. Aksi halde o takip bakımından imza kabul edilmiş sayılabilir.
İlamsız İcra Takibine İtiraz Edilince Ne Olur?
Borçlu 7 gün içinde ödeme emrine itiraz ederse, ilamsız takip durur. Bu durma, alacaklının kendiliğinden hacze devam etmesini engeller. Bundan sonra alacaklı, elindeki belgenin niteliğine göre iki temel yoldan birine başvurur: genel mahkemede itirazın iptali davası açmak veya şartları varsa icra mahkemesinde itirazın kaldırılmasını istemek.
İtirazın iptali davası bakımından kanunda ayrıca bir süre de öngörülmüştür. Alacaklı, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren 1 yıl içinde itirazın iptali davası açabilir. Bu yönüyle itiraz, yalnız takibi geçici olarak durduran bir işlem değil; sonraki yargısal sürecin de başlangıç noktasıdır.
Yetkiye İtiraz Edilebilir Mi?
İlamsız takipte borçlu, yalnız borca değil, yetkiye de itiraz edebilir. Ancak bu tür usulî itirazların da süresi içinde ve açık biçimde ileri sürülmesi gerekir. Uygulamada yetki itirazı yapılacaksa, yalnız “yetkisiz icra dairesi” denilmesiyle yetinilmemesi, yetkili görülen icra dairesinin de belirtilmesi daha doğru olur. Bu konu somut dosyanın sözleşme, yerleşim yeri ve ifa yeri verilerine göre ayrıca değerlendirilmelidir. İİK m. 62’nin itiraz sistematiği itiraz sebeplerinin icra dairesine bildirilmesi esasına dayanır.
Uygulamada En Sık Yapılan Hatalar
İlamsız icra takibine itirazda en sık hata, 7 günlük sürenin yanlış hesaplanmasıdır. Tebliğ tarihinin değil öğrenme tarihinin esas alındığının sanılması, sürenin hafta veya mesai hesabının yanlış yapılması, itirazın son güne bırakılması ciddi hak kayıpları doğurabilir. Süre yönünden tereddüt varsa icra dosyası ve tebligat parçası birlikte incelenmelidir.
İkinci yaygın hata, itirazın belirsiz kurulmasıdır. Özellikle kısmi itirazda miktarın belirtilmemesi, adi senede dayanılan takipte imza itirazının açıkça yazılmaması veya elektronik gönderim imkânı sanılarak sürenin kaçırılması uygulamada çok karşılaşılan sorunlardır. UYAP kullanım şartlarının giriş yöntemine göre değişmesi de bu bakımdan önem taşır.
İlamsız icra takibine itiraz, borçlunun en önemli savunma araçlarından biridir. Temel kural; ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde, takibi yapan icra dairesine, açık ve tereddütsüz bir iradeyle itiraz edilmesidir. Süresinde yapılan itiraz, kural olarak takibi durdurur; alacaklı ancak itirazın iptali veya kaldırılması yoluna giderek takibi devam ettirebilir.
Özellikle borcun tamamına mı, bir kısmına mı, faize mi, yetkiye mi, yoksa imzaya da mı itiraz edildiğinin net yazılması gerekir. İlamsız takipte hak kaybı çoğu zaman esas haktan değil, usul süresinin kaçırılmasından doğar. Bu nedenle ödeme emri tebliğ edildiğinde dosyanın gecikmeden hukuki değerlendirmeye alınması büyük önem taşır.
İlamsız İcra Takibine İtiraz Süresi Kaç Gündür?
Kural olarak ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gündür. Süre tebliğ tarihinden işlemeye başlar.
İtiraz Nereye Yapılır?
İtiraz, takibi yürüten icra dairesine yapılır. Yazılı dilekçe ile veya sözlü beyanla yapılabilmesi kabul edilmektedir.
İmzaya İtiraz Nasıl Yapılır?
Takip adi senede dayanıyorsa, imzanın borçluya ait olmadığı ayrıca ve açıkça belirtilmelidir. Genel borca itiraz, tek başına imzaya itiraz sayılmaz.
İtiraz Edilince Takip Kendiliğinden Durur Mu?
Evet. İlamsız takipte süresinde yapılan itiraz, kural olarak takibi durdurur. Alacaklının devam edebilmesi için itirazın iptali veya kaldırılması yoluna gitmesi gerekir.
…… İCRA DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜ’NE
Dosya No: [….. E.]
BORÇLU
[Ad Soyad / Unvan]
T.C. Kimlik No / Vergi No
[●]
Adresi
[●]
VEKİLİ
Av. [●]
Adres
[●]
ALACAKLI
[Ad Soyad / Unvan]
KONU
İlamsız icra takibine itirazlarımızın sunulmasından ibarettir.
AÇIKLAMALAR
Müvekkil / borçlu hakkında, yukarıda esas numarası yazılı dosya ile ilamsız icra takibi başlatılmış olup ödeme emri [tebliğ tarihi] tarihinde tebliğ edilmiştir.
Söz konusu takibe yasal süresi içerisinde itiraz ediyoruz.
Takip konusu borcun tamamına itiraz ediyoruz. Müvekkilin alacaklıya bu şekilde muaccel, belirli ve talep edilebilir bir borcu bulunmamaktadır.
Takipte talep edilen faiz, fer’iler, masraf ve diğer kalemler de kabul edilmemektedir. Bu nedenle asıl alacağa bağlı tüm fer’iler yönünden de itirazlarımız bulunmaktadır.
Takip bir belgeye / adi senede dayanıyor ise ayrıca ve açıkça belirtmek üzere: İmza müvekkile ait değildir. Bu nedenle imzaya da açıkça itiraz ediyoruz. [Somut olaya göre bu paragraf çıkarılabilir veya uyarlanabilir.]
Açıklanan nedenlerle, işbu itirazımız üzerine takibin durdurulmasına karar verilmesi gerekmektedir.
HUKUKİ NEDENLER :İİK, TBK, HMK ve ilgili sair mevzuat.
SONUÇ VE TALEP :Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle; …… İcra Dairesi’nin [….. E.] sayılı dosyasında başlatılan ilamsız icra takibine, borca, fer’ilerine ve sair taleplere karşı yasal süresi içinde itiraz ettiğimizi bildirir; takibin durdurulmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
Not: Bu örnek dilekçede yer alan imzaya itiraz bölümü, takip adi senede dayanıyorsa ve gerçekten imza inkârı mevcutsa kullanılmalıdır. Somut olaya göre metin mutlaka uyarlanmalıdır.
[Tarih]
Borçlu / Vekili
İsim – İmza

